BHZdravlje

Nema reklama za prikazivanje


Bradavice i kurje oči

Uvod

Uvod

Bradavice su male, grube, benigne (nisu kancerozne) izrasline boje kože. Pojavljuju se često na šakama i stopalima.

U zavisnosti od toga gdje se nalaze na tijelu i koliko je debela koža, bradavice mogu biti različitog izgleda. Ukoliko se nalaze na tabanu nazivaju se kurje oči.

Bradavice su izazvane infekcijom virusom koji se naziva humani papiloma virus (HPV).

Usljed infekcije virusom HPV, keratin, čvrsti protein koji se nalazi na površini kože (epiderma), raste previše i stvara tvrdu i grubu teksturu bradavice.

Postoji nekoliko različitih vrsta bradavica, s tim da su neke od njih češće od drugih.

Ko može dobiti bradavice?

Većina ljudi dobije bradavice u određenom trenutku tokom života, najčešće prije 20. godine. Bradavice su češće kod tinejdžera i djece nego kod odraslih, a rijetke su kod beba.

Kod nekih osoba postoji veća vjerovatnoća da će dobiti bradavice, kao što su osobe koje imaju:

  • Atopični ekcem, ili
  • oslabljen imunološki sistem (na primjer poslije liječenja od raka, nakon transplatacije organa ili usljed bolesti kao što je SIDA).

Istraživanje je pokazalo da se bradavice na šakama češće javljaju kod osoba čiji posao podrazumijeva rukovanje mesom, kao što su mesari ili osobe koje rade u klaonicama. Razlog tome još nije poznat.

Bezopasne ali zarazne

Bradavice mogu izgledati ružno, ali su u većini slučajeva bezopasne. Najčešće nestanu i bez liječenja, ali liječenje može pomoći da se mnogo brže odstrane. Uglavnom nisu bolne, ali kurje oči mogu ponekad biti bolne.

Bradvice su veoma zarazne. Ćelije kože u bradavicama oslobađaju hiljade virusa pa se infekcija može prenijeti bliskim kontaktom kože na kožu. Takođe je moguće dobiti virus i indirektno preko predmeta kao što je peškir.

Bradavice ili kurje oči se mogu pojaviti nakon nekoliko sedmica, pa čak i mjeseci od trenutka kada ste se zarazili.

Polne bradavice se javljaju na genitalijama i oko analnog otvora (rektuma). Ne bi trebalo da se liječe kod kuće.

.

Simptomi

Simptomi

Postoji nekoliko različitih vrsta bradavica koje se takođe razlikuju po veličini i obliku. Veličina bradavice može da bude od 1mm do preko 1cm.

Može se desiti da imate jednu ili dvije bradavice ili ih možete imati puno na istom mjestu na koži. Neke vrste bradavica zahvataju samo određene dijelove tijela.

Obične bradavice

Obične bradavice (“verucca vulgaris”) su čvrste i izbočene sa hrapavom površinom koja može pomalo izgledati kao karfiol. One se mogu javiti bilo gdje, ali se najčešće javljaju na šakama (zglobovi prstiju i prsti), laktovima i koljenima.

Možete imati jednu ili nekoliko običnih bradavica, ali će taj broj najčešće biti manji od 20.

Kurje oči

Kurje oči su bradavice koje se javljaju na tabanima. Mogu se takođe javiti na petama i nožnim prstima.

Nisu izdignute iznad površine kože, umjesto toga, težina tijela vrši pritisak na njih dovodeći do urastanja u kožu, što može biti bolno.

Kurje oči se obično sastoje od crne tačke u sredini oko koje se nalazi tvrdo bijelo područje. Ta tačka je mjesto dotoka krvi u bradavicu, a bijela površina je koža bradavice koja je čvrsto zbijena.

Možete imati jedno ili više kurjih očiju, ali će taj broj najčešće biti manji od 20.

Ravne bradavice

Ravne bradavice (“verucca plana”) su okrugle sa ravnim vrhom i žućkaste. Ravne bradavice se obično javljaju kod male djece, najčešće na rukama, licu i nogama, a rijetke su kod odraslih osoba.

Možete imati između 1 i 100 ravnih bradavica koje nekada mogu biti međusobno povezane.

Nitaste bradavice

Nitaste bradavice (“verucca filiformis”) su dugačke, uske bradavice. Obično se javljaju na očnim kapcima, pazuhu ili vratu.

Mozaik bradavice

Bradavice koje rastu u klasterima se nazivaju mozaik bradavice. One se uglavnom javljaju na rukama (dlanovima) i stopalima.

Kad posjetiti ljekara

LJekara opšte prakse bi trebalo posjetiti kad bradavica ili kurje oko:

  • krvari,
  • promijeni izgled, ili
  • se širi

Uzroci

Uzroci

Bradavice su uzrokovane različitim vrstama humanog papiloma virusa (HPV). Virus je prisutan u koži bradavice,  a prenosi se bliskim kontaktom kože na kožu.

Moguće je takođe dobiti virus i indirektno preko predmeta kao što su peškiri ili cipele. Smatra se da su bradavice zarazne dok god postoje.

Takođe možete prenijeti bradavice na druge dijelove tijela. Na primjer, možete raširiti virus ako:

  • češete ili grizete bradavicu,
  • grickate nokte ili sisate prste, ili
  • brijete noge ili lice.

Bilo šta od ovoga može dovesti do pucanja bradavice i krvarenja što olakšava virusu da se proširi.
Postoji veća vjerovatnoća da ćete dobiti infekciju ako vam je koža:

  • oštećena,
  • vlažna, ili
  • dolazi u dodir sa grubim površinama

Na primjer, kurje oči se često mogu dobiti na javnom bazenu. Najugroženije su osobe sa ogrebotinama ili posjekotinama na tabanima.

Dijagnoza

Dijagnoza

Zbog svog prepoznatljivog izgleda, bradavice i kurje oči se obično lako indentifikuju tokom vizuelnog pregleda zahvaćenog područja.

Ako imate partnera, ljekar opšte prakse će pitati da li i on/ona takođe ima bradavice ili da li ih imaju i drugi članovi porodice.

Iako je kurje oko vrsta bradavice, težina tijela može da ga gura nazad u stopalo. Ono može izgledati kao područje veoma bijele boje sa crnom tačkom u sredini.

 

Tretman

Tretman

Većina bradavica nestane i bez liječenja. Međutim, vrijeme za koje će se to desiti zavisi od osobe do osobe. Bradavice mogu trajati duže kod starije djece i odraslih.

Bez liječenja, bradavice uglavnom nestanu za dvije godine, ali ponekad može biti potrebno duže vrijeme. Takođe je moguće da bradavice nestanu bez liječenja u roku od nekoliko sedmica, mada je to rjeđe.

Postoji nekoliko vrsta terapija koje mogu pomoći da se bradavice uklone. Neke terapije mogu biti bolne i nema garancije da se neće ponovo pojaviti. Ponekad terapija može imati neželjene efekte kao što su:

  • iritirana koža oko bradavice,
  • bolovi, i
  • pojava plika

Opcije za liječenje bradavica zavise od toga gdje se nalaze i od njihovog broja.

Salicilna kiselina

U apotekam se mogu bez recepta kupiti mnogi preparati kao što su kreme, boje, gelovi i medicinski flasteri.

Kod većine ovih preparata aktivna supstanca je salicilna kiselina. Istraživanja su pokazala da u dvije trećine slučajeva bradavice nestanu ako su tretirane salicilnom kiselinom.

Salicilna kiselina i drugi tretmani protiv bradavica mogu uništiti zdravu kožu te je važno da zaštitite kožu prije nego što primijenite neki od tretmana. Koristite žele od petroleja ili kukuruzni melem da prekrijete kožu oko bradavice.

Natopite bradavicu u vodu na 5 min pa potom slijedite uputstvo za primjenu lijeka. Neki ljekari opšte prakse savjetuju da stavite flaster nakon što ste nanijeli lijek.

Jednom sedmično sastružite mrtvo tkivo sa bradavice koristeći kamen plavac ili turpiju za nokte od šmirgl papira (ne dijelite ih sa drugim osobama).

Možda ćete morati da primjenjujete tretman na dnevnoj bazi u trajanju do 12 sedmica ili duže. Prekinite liječenje ako koža postane upaljena.

Kod bradavica na licu, izbjegavajte upotrebu salicilne kiseline i pitajte ljekara opšte prakse za savjet koji tretman da koristite.

Ako imate lošu cirkulaciju (na primjer ako imate dijabetes ili periferne vaskularne bolesti) trebalo bi da pitate ljekara opšte prakse za savjet prije nego što počnete koristiti sredstva koja možete dobiti bez recepta, a koja sadrže salicilnu kiselinu. To je zato što postoji povećan rizik od oštećenja kože, nerava i tetiva.

Tretman samoljepljivom trakom

Nema dovoljno dokaza koji bi potvrdili efikasnost liječenja samoljepljivom trakom. Neželjeni efekti su rijetki. Upotreba samoljepljive trake na licu se ne proporučuje jer može iritirati kožu.

Tretman prodrazumijeva prekrivanje bradavice samoljepljivom trakom tokom 6 dana, nakon čega je uklonite.

Nakon toga, potopite bradavicu 5 min u toplu vodu i nježno sastružite mrtvo tkivo sa bradavice koristeći kamen plavac ili turpiju za nokte od šmirgl papira (ne dijelite ih sa drugim osobama).

Nakon toga, ostavite bradavicu nepokrivenu preko noći i stavite novi komad trake sljedeći dan. Ovaj tretman bi trebalo nastaviti do 2 mjeseca.

Krioterapija

Krioterapija podrazumijeva da se na bradavicu nanosi veoma hladna tečnost, kao što je na primjer tečni azot, kojom se ćelije zamrznu i unište. Poslije toga se pojavi bolan plik koji se pretvori u krastu, koja zatim otpadne za 7 do 10 dana.

Tretman obično traje 5 do 15 minuta i može biti bolan te se prije tretmana daje lokalna anestezija.

Kiroterapija se obično radi u bolnici na kožnom odjeljenju ili u ordinaciji ljekara opšte prakse. Velike bradavice ponekad moraju biti zamrznute nekoliko puta u razmacima od 7 ili više dana, prije nego što nestanu.

Ako imate bradavicu na licu, ljekar opšte prakse može preporučiti krioterapiju jer je rizik od iritacije manji nego kad se koristi salicilna kiselina ili samoljepljiva traka.

Dimetil-eter/propan je veoma hladan sprej koji možete sami koristiti i koji se može nabaviti u apotekama. Nemojte ga koristiti na licu.

Liječenje bradavica tokom trudnoće

Ako ste trudni i imate bradavice, ljekar opšte prakse može uzeti u obzir tretman samoljepljivom trakom, krioterapiju ili salicilnu kiselinu.

Salicilna kiselina se može koristiti u liječenju bradavica za vrijeme trudnoće, sve dok se koristi na malom području i u ograničenom vremenskom periodu. Međutim, možda biste radije sačekali sa tretmanom do poslije porođaja.

Operacija

Bradavice se obično ne liječe operacijom jer se često ponovo pojavljuju, a operacija stvara i ožiljke.

Ako se za otklanjanje bradavice preporuči operacija, onda će se ona obaviti pod opštom ili lokalnom anestezijom.

Bradavice se mogu isjeći iz kože (što je korisno ako imate nekoliko velikih bradavica) ili koža bradavice može biti sastrugana instrumentom koji liči na kašiku i naziva se strugalica. Cilj hirurškog zahvata je da se uklone svi tragovi bradavice.

Ostali hirurški zahvati su:

  • tretman laserom, kada se bradavica uništava veoma preciznim laserskim zrakama,
  • elektrokoagulacija, kada se bradavica spaljuje pomoću električne struje, i
  • fotodinamična terapija, kada ćelije bradavice apsorbuju hemikaliju koja ih uništava kada se aktivira pomoću svjetlosti (obično iz lasera)

Hemijski tretmani

Za uklanjanje bradavica mogu se koristiti tretmani koji sadrže formaldehid, glutaraldehid i podofilin. Ove hemikalije su otrovne i utapkavaju se u bradavice kako bi se uništile njihove ćelije. Hemijski tretmani se mogu dobiti na recept.

Komplikacije

Komplikacije

Ako smatrate da su vaše bradavice ružne to može da utiče na vaše samopouzdanje i samopoštovanje, naročito ako prekrivaju velike površine na tijelu.

Česte komplikacije nakon terapije su:

  • bolovi, i
  • iritirana koža oko bradavice

Liječenje bradavica rijetko može izazvati infekciju i pojavu ožiljaka.

Može biti veoma teško liječiti bradavice kod osoba sa oslabljenim imunološkim sitemom (na primjer kod osoba sa bolestima kao što je SIDA ili osoba koje su imale transplantaciju organa ili terapiju protiv raka). U nekim slučajevima bradavice nije moguće ukloniti čak ni uz pomoć terapije.

Maligne promjene

Bradavice su obično bezopasne kod osoba kod kojih imunološki sistem normalno funkcioniše i veoma rijetko nastanu maligne promjene.

Međutim, kod osoba sa oslabljenim imunološkim sistemom postoji veliki rizik da se bradavica pretvori u malignu.

Prevencija

Prevencija

Slijedite sljedeća uputstva kako biste smanjili rizik da dobijete bradavice ili kurje oči.

  • Ne dodirujte bradavice kod drugih ljudi.
  • Nemojte dijeliti peškire niti druge lične stvari sa osobom koja ima bradavice.
  • Nemojte dijeliti obuću niti čarape sa osobom koja ima kurje oči

Ako imate bradavice ili kurje oči, nemojte ih češati ili kidati jer to može proširiti infekciju na ostale dijelove tijela.

Zajedničke aktivnosti

Prekrijte bradavice ili kurje oči kada učestvujete u zajedničkim aktivnostima. Na primjer:

  • Nosite japanke u zajedničkim prostorijama kao što su tuševi ili svlačionice na bazenima.
  • Prekrijte bradavice ili kurje oči vodootpornim flasterima kada idete da plivate ili kada imate fizičko vaspitanje u školi. Možete kupiti i specijalne čarape da prekrijete veruke. Ove čarape se mogu kupiti u apotekama.
  • Ako imate bradavice na rukama, nosite rukavice kada koristite zajedničku opremu kao što su sprave u teretani.

Reproduced with permission from NHS Choices (www.nhs.uk) © Crown Copyright 2011


Podijeli s prijateljima

Vezani sadržaji

BH Zdravlje na facebooku


Komentariši


Vremenska prognoza

Funded by Norwegian Ministry of Foreign Affairs | Implemented by and | In cooperation with Ministry of Health of Tuzla Canton