BHZdravlje

Nema reklama za prikazivanje


Vodene kozice

Uvod

Jedna od najčešćih dječijih zaraznih bolesti je varičela, u narodu poznata kao vodene kozice. To je akutna, zarazna bolest, koja se očituje bezazlenom kliničkom slikom, u kojoj je glavni simptom vezikulozni egzantem. Uzročnik bolesti je herpes virus – varičela zoster. Najveća incidenca je do 8 godine života, iako se desi da obole i osjetljivi odrasli.

Vrlo je česta u ustanovama zatvorenog tipa, kao što su obdaništa i škole, gdje ponekad može da poprimi i oblik epidemije, najčešće u proljetnom periodu.

Simptomi

Virus prodire u organizam kroz sluznicu disajnog sistema / ili spojnicu oka, ili u kontaktu sa kožom oboljelog. Oboljeli je infektivan od kraja inkubacije do trenutka prskanja posljednjih mjehurića (1-2, najviše 4 dana prije i 5-7 dana poslije pojave osipa).

Virus se umnožava u regionalnim limfnim čvorovima, tokom 4-6 dana, a zatim prodire u krv (primarna viremija) i putuje  retikuloendotelni sistem (jetra, slezina), gdje se stvaraju sekundarna žarišta  umnožavanja iz kojih se virus ponovo putem krvi (sekundarna viremija) širi u kožu, sluznice, pluća, CNS i druge organe.

Kataralni ili prodormni studij bolesti traje 1-2 dana, a počinje povišenom temperaturom, malaksalošću, gubitkom apetita i nespecifičnim osipom.

Egzantemski ili eruptivni stadij bolesti obilježava pojava vezikula, praćena svrbežom, koje izbijaju na mahove, pa je u razvijenoj fazi bolesti prisutna  polimorfna slika različitih stadija eflroscencija. Vezikule najprije izbiju u kosi, na vratu, licu, potom na  trupu i ekstremitetima. U roku od nekoliko sati prelaze iz makule u papulu, pa u vezikule,  smještene površno i okružene crvenilom. Može biti samo nekoliko mjehurića, ali i nekoliko stotina. Sadržaj im se tokom 1-2 dana zamuti, potom pucaju i pretvaraju se u kraste, koje vremenom otpadnu. Osip izbija najviše 7 – 8 dana od početka bolesti.

Stadijum regresije obilježava nestanak opštih simptoma, cijeljenje kože stvaranjem i otpadanjem krasta, iza kojih ostaju depigmentirane mrlje.

Djeca mlađa od godine dana, pogotovo novorođenčad majki koje nisu preboljele varičele, kao i adolescenti, mogu imati teži oblik bolesti.

Dijagnoza

Dijagnoza se temelji prvenstveno na karakterističnoj kliničkoj slici i epidemiološkim podacima. U krvnoj slici karakteristična je leukopenija.

Tretman

Liječenje je simptomatsko. Treba paziti na higijenu tijela, izbjegavati dodirivanje oštećene kože i češanje.

Protivno uobičajenim preporukama dijete treba kupati, to je i preporučljivo. Dijete se  kupa u blagom rastvoru hipermangana ili sode bikarbone.

Lokalna primjena antihistaminika i/ ili anestezina nije preporučljiva. Peroralna primjena antihistaminika sa antipruritusnim djelovanjem nije kontraindikovana, ali najčešće ni nužna.

Zaštita imunokompromitovanih  osoba provodi se Vidarabinom 10 mg/kg u 12-satnoj infuziji, ili još bolje Aciklovirom 750-1500 mg /m²/ dan, razdijeljeno u tri doze  7 – 10 dana.

Komplikacije

Nezgodne lokalizacije egzantema i enantema (oko, grkljan), mogu izazvati gušenje, oštećenje vida i drugo.

Česta komplikacija u nehigijenskim uslovima života je sekundarna bakterijska infekcija kožnih promjena, te ponekad u slučaju slabije otpornosti organizma uz vodene  kozice se mogu javiti i upala uha, upala pluća, gnojni artritis, osteomijelitis i, izuzetno, sepsa.

Iako rijetko, opisuju se i slučajevi parainfekcijskog i postinfekcijskog meningoencefalitisa (1:10000).

Kod osoba sa oštećenim imunitetom mogu se naći još i bulozni, gangrenozni, gnojni i hemoragijski oblik bolesti, koji imaju težak i neizvjestan tok.

 

Prevencija

Prevencija se sastoji u aktivnoj i pasivnoj imunizaciji. Oboljela djeca se izoluju za vrijeme stvaranja i prisutnosti vezikula, ili pet dana prije pojave osipa ako su bili u kontaktu sa oboljelim.

Prenos preko treće osobe nije nikad dokazan.

Djeca sa klasičnim oblikom varičela vraćaju se u  škole i vrtiće šest dana nakon pojave osipa, a kod blažih oblika i prije, dok se djeca sa oštećenjem imunosti zadržavaju u izolaciji za sve vrijeme izbijanja vezikula, koje kod njih može trajati i duže od jedne sedmice.

 


Podijeli s prijateljima

Vezani sadržaji

BH Zdravlje na facebooku


Komentariši


Vremenska prognoza

Funded by Norwegian Ministry of Foreign Affairs | Implemented by and | In cooperation with Ministry of Health of Tuzla Canton