BHZdravlje

Nema reklama za prikazivanje


Kako su ljudske kosti postale tako krhke?

Američki naučnici analizirali su ostatke skeleta prvih stanovnika Evrope koji su živjeli na tom području pre 33 hiljade godina ili kasnije i otkrili da je sjedilački način života koji je bio omogućen poljoprivredom doveo do tanjenja i slabljenja kostiju modernog čovjeka u odnosu na naše pećinske pretke.

kosti

“Postoje mnogi dokazi da su prvi ljudi imali snažnije kosti i da vježbanje pod opterećenjem kod modernog čovjeka spriječava gubitak koštanog tkiva, ali nismo znali da li je put do slabijih kostiju bio otvoren razvojem poljoprivrede ili drugim uzrocima poput ishrane ili urbanizacije”, kaže upravnik centra za funkcionalnu anatomiju i evoluciju na medicinskom centru “Džons Hopkins” u Baltimoru Kristofer Raf koji je vodio istraživanje.

Rezultati su objavljeni u časopisu Proceedings of the National Academy of Sciences.

Ranija istraživanja pokazala su da su vježbanje i igre u djetinjstvu koje podrazumevaju nošenje nekog tereta, uz dovoljan unos kalcijuma i vitamina D, najbolji način za izgradnju snažnih kostiju.

Pračovjek je imao gušće kosti u bilo kojim godinama života u poređenju s modernim čovjekom.

Naučnici su poredili kosti gotovo dvije hiljade osoba koje su živjele u Kameno doba s onima iz Rimskog carstva, srednjeg vijeka, doba Industrijske revolucije i 20. vijeka.

Rendgenski su snimali kosti i izrađivali silikonske izlivke a potom analizirali podatke kako bi utvrdili trenutak u ljudskoj evoluciji u kojem su kosti počele da se tanje.

Prije sedam hiljada godina, s početkom razvoja poljoprivrede, počeo je proces slabljenja butne kosti i potkoljenice i nastavio se sve do perioda Rimskog carstva, otkrili su naučnici.

“Slabljenje je trajalo hiljadama godina što pokazuje da je proces tranzicije od početka poljoprivrede do potpuno sjedilačkog načina života trajao vrlo dugo”, kazao je Raf.

“Od srednjeg vijeka nije se mijenjala jačina kostiju”.

Promjene u nadlaktičnoj kosti bile su maje, utvrdili su naučnici.

Upravo razlika u promjenama jačine kostiju ruku i nogu isključuje uticaj promjene ishrane, kaže evolucioni antropolog Stiven Čerčil sa Univerziteta Djuk u Daremu u Sjevernoj Karolini.

U strukturi kostiju nogu naučnici su pronašli dramatičnije promene jačine koštanog tkiva povezane s pokretima naprijed-nazad karakterističnim za trčanje ili dugotrajno hodanje nego promjene povezane sa saginjanjem ili podizanjem.

Biolog Sajmon Mejs, predavač s britanskog Univerziteta Sauthempton, kaže da je pravo čudo što kosti ljudi nisu dodatno oslabile, imajući u vidu mehanizaciju i tehnološke mogućnosti modernog doba u posljednjih 50 godina.

“Pitam se da li je poboljšana ishrana u 20. veku dovela do boljeg kvaliteta kostiju poništavajući uticaj sjedilačkog načina života na dalje stanjivanje kostiju”.


Označeno

Podijeli s prijateljima

Vezani sadržaji

BH Zdravlje na facebooku


Komentariši


Vremenska prognoza

Funded by Norwegian Ministry of Foreign Affairs | Implemented by and | In cooperation with Ministry of Health of Tuzla Canton